dinsdag 2 juni 2026
Duurzame lifestyle
9x duurzaam beddengoed waar je echt lekker onder slaapt
Geschreven door: Asceline Groot
Waarom je je kleren niet zo vaak hoeft te wassen
Ik had ooit een vriendje, die vond dat hij zijn spijkerbroeken niet hoefde te wassen. Spijkerbroeken, zo stelde hij, maken zichzelf schoon door te slijten. Een merkwaardige theorie vond ik toen, die in zijn geval eerder voortkwam uit gemakzucht dan uit enige overweging voor het milieu. Toch zette het me aan het denken, want wassen maakt je kleding er over het algemeen niet mooier op. Daarom gooi ik dan ook nooit iets achteloos in de wasmachine nadat ik het één keer gedragen heb. En daarin sta ik niet alleen, zo blijkt.
Stella McCartney
Niemand minder dan mode ontwerper Stella McCartney stelde in een interview met The Guardian dat het wassen van kleren overgewaardeerd wordt. “Eigenlijk is de vuistregel in het leven: als je iets niet absoluut hoeft schoon te maken, doe het dan niet. Ik draag niet elke dag een nieuwe bh en ik gooi ook niet alles in de wasmachine, simpelweg omdat ik het een keer gedragen heb. Ik ben zelf ongelooflijk hygiënisch, maar ik ben geen fan van de stomerij of de wasmachine.” Kijk, een vrouw naar mijn hart.
Watergebruik
Minder wassen is beter voor het milieu. Een gemiddelde wasbeurt verbruikt zo’n 40 tot 50 liter water. Dat is veel, maar het is nog altijd minder dan de 65 liter schoon drinkwater, die we met een dagelijkse douchebeurt van 9 minuten door het riool spoelen. Maar goed, daar hebben we het al een keer uitgebreid over gehad (de nieuwste trend is namelijk om níet te douchen).
Naast het waterverbruik is er het energieverbruik van een wasmachine en die wordt voor 80 tot 90% bepaald door de temperatuur waarop je wast. Hoe hoger die temperatuur, hoe meer stroom je verbruikt. En een hoog stroomverbruik is -zoals we weten- niet alleen slecht voor moeder aarde, maar ook voor je portemonnee.
Temperatuur
Nou wassen de meesten van ons de lakens al lang niet meer op de 90 graden, die vroeger nog wel eens werd geadviseerd, maar toch: 40 of 60 graden scheelt toch ook al gauw een derde aan energieverbruik. En als je de temperatuur laat zakken naar 30 graden scheelt dat nog eens een keer 40%, zo is te lezen in een uitgebreid artikel in De Correspondent. Ter vergelijking: een was op 90 graden kost 40 cent, terwijl een was van 30 graden 8 cent per keer kost. Dat scheelt toch behoorlijk, ook al zijn deze prijzen sterk afhankelijk van wat de energiemarkt doet, bottomline is: het scheelt heel veel geld.
Dat je kleren bij 30 graden (of kouder) helemaal niet schoon worden, geldt trouwens al lang niet meer als argument. De wasmachines en wasmiddelen van tegenwoordig krijgen je kleding echt wel schoon. Dus tenzij je met je mooie pak enthousiast door de modder hebt gerold, net een marathon hebt gerend in je favoriete sportkleding of een kussensloop vol hoofdluis hebt, is het gewoon niet nodig om op (hoge temperaturen) te wassen. Punt.
Wassen op ecostand
Laatst had ik een heel gesprek over het al dan niet wassen van kleding. Een vriendin was er vast van overtuigd, dat de ecostand op de wasmachine lang niet altijd beter is voor het milieu dan een kort wasprogramma van -pak ‘m beet- een kwartier. Toch is dat over het algemeen wel zo (er is een kleine maar, waar ik straks op terug kom). Dat heeft te maken met het feit dat de machine het water bij normale wasjes continu verwarmt, terwijl het daar bij de ecostand op een gegeven moment mee ophoudt. Om dat te compenseren (en de boel toch schoon te krijgen) draait de was langer. Omdat de grootste impact van wassen in het opwarmen zit (en dus niet in de lengte van de was of het waterverbruik) is de ecostand dus toch beter.
Slijtage kleding
Goed, dan even terugkomend op mijn eerdere opmerking, dat kleding er over het algemeen niet mooier op wordt als je het (vaak) wast. Uit onderzoek blijkt inderdaad dat (vaak) wassen de levensduur van je kleding verkort. Dat heeft alles te maken met zeep, warmte, het rondslingeren in de trommel en het contact met andere kleding. Stoffen worden dunner en gaan pillen, kleuren vervagen en kleren verliezen hun vorm (welk wasmiddel je ook kiest). De CEO van Levi’s legt dan ook uit, dat jeans eigenlijk nooit gewassen moeten worden, omdat het slecht is voor de stof en voor de pasvorm. Had dat vriendje van mij destijds dus blijkbaar toch een punt.
Fijne was
Nou hoor ik je denken: ik doe mijn was op lage temperaturen en gebruik het wasprogramma voor de fijne was, zodat mijn kleding langer mooi blijft. Maar: recent onderzoek van Newcastle University wijst uit dat juist deze wasprogramma’s 800.000 meer plastic microvezels loslaten dan een reguliere was (bij kunststof kleding). Dat heeft, volgens de onderzoekers, te maken met de grote hoeveelheid water die bij de fijne was gebruikt wordt. En hoe meer water een wasbeurt gebruikt, hoe meer plastic microvezels door de afvoer het riool in gejaagd worden. En omdat 63 procent van alle kleding synthetisch materiaal bevat (zoals nylon, acryl of polyester) kunnen er per wasbeurt zo’n 700.000 microplastics vrijkomen. Onze oceanen zitten er inmiddels vol mee en 35% daarvan is afkomstig van het wassen van textiel.
Daar moest ik zelf even van bijkomen, moet ik eerlijk bekennen. Want betekent dit dat een ecowasje, waarbij je dus minder energie verbruikt maar meer water, ook meer microvezels het milieu in pompt? Als dat zo is, ben ik helemaal niet zo ecovriendelijk bezig als ik dacht. Maar dan kom ik toch weer terug bij het begin: was zo min mogelijk. En: koop geen kunststof kleren waar plastic microvezels in zitten (ook niet als die gemaakt zijn van gerecycled plastic uit de oceaan of gerecycled PET). Niet alleen laten die plastic microvezels los, maar ze hebben ook de neiging om geurtjes (zoals zweet) sneller eb langer vast te houden (waardoor je ze meer moet wassen). Natuurlijke stoffen als biokatoen en linnen hoef je daarom minder vaak te wassen en wol is zelfs zelfreinigend en hoef je helemaal niet te wassen.
Er zijn overigens ook speciale waszakken te krijgen die ervoor zorgen dat de microvezels niet in het milieu terecht komen (guppyfriend). Mijn enige vraag daarbij is: als de microvezels -onzichtbaar voor het oog- inderdaad in die waszak achterblijven, wat doe je daar dan mee? Die zak kan je dan niet uitwassen of uitkloppen.
Azijn als wasverzachter
Dan is er nog één ding waar ik het graag over wil hebben: wasverzachter. Kort gezegd: het is slecht voor het milieu, je kleding en je gezondheid. Wasverzachters laten vaak een dun laagje achter op de stof waardoor deze zachter aanvoelt, maar dit kan ook huidirritatie veroorzaken. Bovendien bouwen die laagjes na elke wasbeurt op, waardoor de vochtabsorptie van de stof na verloop van tijd minder wordt. Dat is vooral bij sportkleding niet heel praktisch.
Daarbij komt, dat het vaak ook een dun laagje in je wasmachine achterlaat. Hierdoor gaat die eerder stuk of is de machine zelf gewoon niet meer zo schoon als je zou denken en willen. Zelf gebruik ik sinds een tijdje een heel klein beetje azijn als wasverzachter. Maar het werkt als een tierelier: het spoelt de zeepresten uit de machine en je kleding, helpt bij het verwijderen van vlekken en werkt als wasverzachter. En nee, je was gaat er niet zurig van ruiken, mocht je dat denken (als je tenminste niet te veel gebruikt). Zelfs mijn moeder is om en wil niet anders meer.
Hoe vaak en hoe doe jij de was? Laat het ons weten door hieronder een reactie en je tips achter te laten.
Over de schrijver
Wyke Potjer
Wyke Potjer is content manager van hetkanWEL. Ze heeft journalistiek gestudeerd en werkt sindsdien fulltime voor landelijke radio, televisie, print en online media. Ze is vegan, heeft geen auto, probeert plastic uit haar leven te bannen en biologisch te eten. Naast haar freelance bestaan als journalist geeft ze yogales (vinyasa en yin).
Ook leuk om te lezen
maandag 1 juni 2026
Duurzame lifestyle
Geld besparen met duurzaam leven: 7 laagdrempelige tips die je meteen kan toepassen
Geschreven door: Wyke Potjer
zaterdag 30 mei 2026
Duurzame lifestyle
Zomerjas, een must-have of overbodig?
Geschreven door: Ellen Oortwijn
vrijdag 29 mei 2026
Zero Waste & plasticvrij
Plastic minderen, blijkt vooral een gevecht met de supermarkt
Geschreven door: Asceline Groot
donderdag 28 mei 2026
Duurzaam groen
Kunstgras of tegels: wat is eigenlijk duurzamer?
Geschreven door: Ellen Oortwijn
woensdag 27 mei 2026
Geen categorie
5 boekentips over plastic, wat het écht met je gezondheid doet en of we zonder kunnen
Geschreven door: Lauri Van Oosterom
dinsdag 26 mei 2026
Zero Waste & plasticvrij
Lotte Mulder: “Met elke stap op plastic sneakers laat je eigenlijk een spoor van microplastics achter”
Geschreven door: Asceline Groot
maandag 25 mei 2026
Zero Waste & plasticvrij
Merijn Tinga surfte 750 kilometer door stormen en metershoge golven — om de paus te bekeren tot statiegeld
Geschreven door: Wyke Potjer
vrijdag 22 mei 2026
Duurzaam body & mind
Duurzame zonnebrand: werkt het en welke hebben geen witte waas? We testen 5 merken
Geschreven door: Wyke Potjer
vrijdag 22 mei 2026
Duurzaam wonen
Warm buiten, binnen benauwd? Zo houd je je huis fris
Geschreven door: Ellen Oortwijn
donderdag 21 mei 2026
Zero Waste & plasticvrij
Eline vertrok naar Noorwegen om plastic afval op te ruimen. Wat ze vond was mentale rust.
Geschreven door: Wyke Potjer
dinsdag 19 mei 2026
Duurzame lifestyle
Gids: de 11 leukste tweedehands winkels in Amsterdam
Geschreven door: Wyke Potjer
Reacties
48 reacties
Ik heb vorig jaar mee gedaan met het “Energise-project waarin een aantal Europese universiteiten met subsidie van de EU energiebesparingsinterventies op gebied van de was en verwarming vergeleken. Onze groep kreeg voor het doen van de was de uitdaging om gedurende 6 weken het aantal wasbeurten dat je deed met 50% te verminderen. We mochten tips uitwisselen, die ik nu ook teruglees in bovenstaand artikel zoals luchten, gebruik schort, handdoeken eerst voor bovenlijf en week erna voor onderlijf te gebruiken, mijn onderlaken op mijn 2-persoonsbed dat ik maar op 1 kant beslaap na een week omdraaien en dus niet wekelijks maar 2 wekelijks in de was gooien etc. Het resultaat voor mij is verbluffend. Met het toepassen van deze tips was ik, na een jaar nog steeds 50% minder als voorheen. Het spaart me tijd, geld en het milieu! Toppie :-).
Ik gebruik al jaren Seepje, natuurlijk wasmiddel. Dat kun je kopen bij Wereldwinkels en bij dr Albert Heijn. En natuurazijn als wasverzachter, werkt heel goed!
Ik was als het nodig is. (Nietszeggend antwoord, I know).
Ik was meestal op 30 grade, gebruik zeepnoten, skip de wasverzachter, en de droogtrommel draait zelden. Dat scheelt ook een slok op een borrel qua slijtage en energiegebruik.
Ik heb niet veel kleding, en mijn zoon ook niet, en we doen heel lang met wat we hebben. Daardoor moet ik soms wel iets eerder wassen dan qua vulling van de wasmand strikt noodzakelijk is. Maar het is niet anders/
Op mijn wasmachine zit een programma van 15 minuten op 30 graden, ideaal voor bovenkleding. Je kleding fris, zonder een lang programma te draaien. Ik gebruik daar soms wel eco wasverzachter voor. Goede tip trouwens om gewone natuurazijn te gebruiken! Ik gebruikte al wel schoonmaakazijn, maar wist niet dat het zoveel agressiever was. Het hield mijn trommel wel altijd brandschoon. Gebruiken jullie voor huishoudelijke apparaten ook natuurazijn? Ook tegen kalk op de kranen?
wassen op 40 of 30 graden met zelfgemaakt wasmiddel, goedkoop en werkt prima.
ik dacht voorweken in azijn ook een probaat middel was tegen zweetlucht in (sport(kleding)
Vooral door gebruik wasdroger slijt kleding snel. Dus gewoon ophangen om te laten drogen.
Liefst was ik ook zo min mogelijk, besparing milieu én behoudt van kleding is een win-win situatie. Maar hoe krijg je in vredesnaam de zweetgeur uit je shirt?
Ik maak zelf deodorant van gelijke delen kokosolie, arrowroot en natriumbicarbonaat. Voeg er wat druppels zuivere etherische olie aan toe en ik ruik al jaren niet meer naar zweet en ook geen vochtige plekken meer.
Ik week shirts die erg naar zweet ruiken vaak voor in water met een goede plons natuur azijn. Daarna op 30 graden in de was en t ruikt weer helemaal fris!
Door het gebruik van azijn
Winterkleding hang ik vaak buiten, liefst met wat mist/regen is genoeg. Kleding wordt niet zo vuil, schorten voor, klaar. Wassen met azijn kan heel,goed, haalt geurtjes weg, maakt de kleur fris, kost bijna niets. zomer kleding was ik wat vaker, ook met azijn. Kleine wasjes met de hand.En weinig zeep gebruiken!! En zeker geen wasverzachter, niet goed voor de kleding en voor je huid.azijn werkt ook als wasverzachter.
Even voor de zekerheid, gebruik je dan natuurazijn of schoonmaakazijn? Of is dit echt een hele rare vraag 😉
Je gebruikt natuurazijn. Schoonmaakazijn is veel te sterk.
Hoi! Mooi stuk over de was doen. Ik heb twee opmerkingen;
Het schijnt dat de microvezels in een ‘guppy bag’ uiteindelijk samenklonteren. De hoeveelheid zorgt ervoor dat ze uiteindelijk wél zichtbaar worden. Je kan deze ‘pluizen’ uit de zak verwijderen en weggooien bij restafval.
Mijn tweede punt is de kussensloop vol hoofdluis. Het is allang niet meer nodig om je beddengoed heet te wassen als je last hebt van hoofdluis. De luizen die uit het haar vallen/kruipen hebben toch geen kans om te overleven omdat ze maar een uur zonder hun ‘host’ kunnen overleven. Alleen bij direct contact (hoofd tegen hoofd) is er kans op besmetting. Vandaar dat luizenkammen op school ook niet meer gebruikt worden. Dus dat.
Verder is mijn grootste reden om kleding te wassen (behalve natuurlijk vlekken) de geur. Ik vind dat er met luchten soms toch nog zweetgeur en lichaamsgeur blijft hangen, ook in katoen en wol en dat vind ik echt smerig.
Bedankt voor de info weer, ik ga vaker kiezen voor een lagere temperatuur en azijn proberen. Wasverzachter gebruik ik al heel lang niet meer. Mijn handdoeken droog ik aan de lijn tot ze alleen nog licht vochtig zijn en gooi ze dan heel kort in de droger. Blijven ze toch heerlijk zacht hoor!
Geweldige tip, om nog lichtvochtige badhandoeken nog even in de wasdroger te doen, zodat ze zacht worden.
Azijn werk echt goed. Ik gebruik het al jaren. 1 El soda ik glas, heet warter toevoegen, in de vakje doen, beetje azijn erbij. 1e gaat het heet erg “bruizen”. Klaar schoon, zacht.
Onderbroeken ‘n sokken met de hand. Sopje van zwarte zeep of savon de Marseille. Laten inweken, spoelen. Hier bij doe ik alleen beetje azijn.
Dat van die guppyfriend waszakken klopt. Bovenaan in de waszak is een plooi en pluizen en plastiekdeeltjes hopen daarin samen en kan je na enkele wasbeurten uithalen en bij restafval gooien.
Ik heb ik ‘n Guppyfriend zak. De pluizen kun je zo rappen ‘n weggooien. De enige nadeel is dat bv truien zo in elkaar worden gedrukt dat moeilijk is om de krekel uit te krijgen. Nog nat glad “strijken” met je hand.
Helaas werkt de huidige manier van luizen te lijf gaan, kammen, niet afdoende en met kroeshaar al helemaal niet te doen is. Het gevolg is dat luizenmoeders op school wekelijks bezig zijn met controleren, doordat luizen overlopen naar andere kinderen en de luizen niet goed weg te krijgen zijn. De ellendige tijd van luizen voordat er DDT (gelukkig is dat er niet meer) in de oorlog kwam, herinnert mijn moeder (93) zich nog maar al te goed. De oplossing is toch één keer een smerig goedje uit de apotheek voor je haren gebruiken of je koppie zowat kaal maken, Een keer goed poetsen, stofzuigen en beddengoed op 60 graden wassen, jassen en knuffels in de vriezer, droger of dichtgeknoopt in een zak. Klusje klaar, luizen weg!
Nee hoor, onzin! Ook RIVM acht het wassen van beddengoed, knuffels etc als effectief middel tegen hoofdluis ONBEWEZEN! Check de richtlijnen maar: “Luizen verspreiden zich door van het ene haar naar het andere haar te lopen. Een hoofdluis die niet meer op een hoofd zit, kan niet lang overleven. Er zijn daarom weinig aanwijzingen voor verspreiding via beddengoed of jassen. Het effect van maatregelen zoals het wassen van beddengoed, knuffels, jassen en het stofzuigen van de auto is dan ook onvoldoende bewezen. Ook het gebruik van een luizencape of luizenzak draagt niet bij aan het voorkomen van de verspreiding van hoofdluis.”
Als ervaringsdeskundige wat betreft luizen (drie dochters met lang krullend haar!) is het enige wat helpt een prima middel uit de apotheek en kammen. Poetsen, stofzuigen etc etc. is allemaal zonde van je tijd en net als wassen zonde van het (extra) gebruik van electriciteit en water. Dus niet doen!
Beste, zweetlucht verdwijnt door het gebruik van azijn, en vetluis (waarvan je wasmachine zo vies gaat ruiken) ook.
Een keer per week twee wassen op eco 40 graden. Ik ga dus vanaf nu over op 30.
Ik lucht vaak bovenkleding bij een open raam en doe er langer mee. De azijn ga ik ook proberen.
Dank voor de goede informatie.
Sinds mijn wasmachine in december 2018 besloot om alle water eruit te laten lekken in plaats van vast te houden was ik met de hand.
Ik was hoofdzakelijk mijn ondergoed met hand warm water en als ik onder de douche sta. Voelt beter en meer hygiënisch 🙂
Ik was alleen mijn shirts als ze lang erover doen om te drogen na transpiratie momenten. Werk goed op die manier.
Katoenen kleren klinkt leuk maar ……. katoen indstrie gebruikt veel bestreidings middelen en heeft een ontzettend hoog water verbruik hierdoor is het Aral-meer is helemaal leeg gemaakt ten behoeve van de katoenteelt.
EN NU ?
In de winter draag ik BH,shirts,broeken en nachtkleding langer dan in de zomer. Want dan transpireer ik minder. Ook donkere kleding hoeft minder gewassen te worden.Maar net als in mijn kindertijd een hele week met een shirt,dat lukt niet