Waarom Finland dé zomerbestemming is waar straks iedereen naartoe wil

Het aantal Nederlanders dat ’s zomers naar Noord-Europa met vakantie gaat, stijgt al een tijdje. Niet iedereen voelt zich immers prettig bij de hoge temperaturen in Frankrijk en Spanje. Vooral Zweden, Noorwegen en IJsland zijn populair. Naar Finland gaan minder mensen. Ten onrechte, want het is een goed georganiseerd land met mooie natuur, interessante cultuur en vriendelijke mensen. Je kunt er prima een paar weken genieten.

Waag het niet om Finland – Suomi in het Fins – een Scandinavisch land te noemen: het is een ‘Nordic country’. Van eind 13^e eeuw tot 1809 werd Finland overheerst door de Zweden, die het als achterlijk boerengebied beschouwden. De Zweedse invloed is nog volop aanwezig in het westen, waar een deel van de bevolking Zweedstalig is. Fins is de hoofdtaal. Het heeft weinig raakvlakken met de meeste andere Europese talen. Gelukkig spreken veel Finnen prima Engels, dus met ‘kiitos’ (dankjewel) kom je een heel eind.

Russische dreiging

In 1809 veroverden de Russen Finland en werd het een autonoom groothertogdom in het Russische Rijk. Er ontstond geleidelijk een onafhankelijkheidsbeweging. De Russische tsaar Alexander II bevorderde de onafhankelijkheid, wat hem een standbeeld opleverde op het Senaatplein in Helsinki. De Finse kunst bloeide op, onder meer met de gedichten van Eino Leino (1878–1926), de muziek van Jean Sibelius (1865-1957) en de natuurschilderijen van Pekka Halonen (1865–1933). 

Finland werd in 1918 onafhankelijk van Rusland, maar moest die onafhankelijkheid in de Tweede Wereldoorlog opnieuw bevechten. De Finnen leven ook nu met de dreiging vanuit Rusland. Zo zijn er in Helsinki uitgebreide schuilkelders. En de parkeergarage in Turku waar we onze auto zetten, was opvallend diep en groot.  

Hoe en wanneer?

Wij reisden met de auto op de ferry van Travemünde naar Helsinki, een comfortabele reis van 36 uur. Je kunt ook via Zweden gaan, met de ferry van Stockholm naar Turku. Een langere reis is trein door Duitsland, Polen en de Baltische staten, en dan de ferry vanaf Tallinn in Estland. 

Autorijden in Finland is behoorlijk relaxed, want het land is groot en er wonen maar 6 miljoen mensen, voornamelijk in het zuiden. De wegen zijn goed tot redelijk. Ze zijn soms onverhard, maar daar heb je geen SUV voor nodig. Onze Toyota Yaris trok het prima. Wel wennen was het gebrek aan pleisterplaatsen in het noorden en oosten. Je kunt daar lang rijden zonder dat je een bemande benzinepomp, restaurant of café – en dus wc – tegenkomt. In het drukkere westen is dat anders.

Let in het noorden op als je in de verte iets grijs op de weg ziet: het zijn rendieren. Omdat het zo rustig is kun je veilig afremmen om ze langzaam te passeren. De jonge rendiertjes zijn aandoenlijk. Net als schapen hebben ze geen benul van verkeer. 

Het zomerseizoen start half juni en loopt tot en met augustus. Voor half juni zijn bezoekerscentra en restaurants bij nationale parken nog (deels) gesloten. Ben je rond midzomernacht, van 20 op 21 juni, in Finland? Gezellig, want dat is een echte feestdag. Let wel op dat de dag van tevoren, dus 19 juni, de feestelijkheden al beginnen. De meeste musea zijn dan bijvoorbeeld dicht.

Trein, bus en fiets

Tussen grotere steden zijn busverbindingen. Er is ook een prima spoorwegnet, hoewel de treinen minder frequent rijden dan in Nederland. Je reist vanaf Helsinki met auto en al in de nachttrein naar het noorden. Het openbaar vervoer in Finse steden is prima. Wij parkeerden in Helsinki de auto aan de rand van de stad – twee keer zo goedkoop als in het centrum – en namen de metro naar het hotel.

Fiets je liever? De ferry’s naar Finland nemen ook fietsers mee. In de steden zijn volop fietspaden, maar die houden op buiten de bebouwde kom. We zagen soms fietsers op de vluchtstrook van 100 km/uur-wegen rijden. Het zuidwesten, rond Turku, is een goede streek voor een fietsvakantie. Voor echte sportievelingen is gravelfietsen in het noorden een aanrader.

Verblijf en eten

Anders dan in Zweden, waar veel particuliere huisjes te huur zijn, vind je in Finland vooral onderdak in resorts: een verzameling huisjes en appartementen rond een centraal hotel en/of restaurant. Met sauna, natuurlijk. En nog fijner: geen verkeer in de buurt. Er zijn natuurlijk ook hotels, campings en camperplaatsen.

Wij waren minder enthousiast over het eten. Doordat Finland zo noordelijk ligt, verbouwt het vooral rogge. Dat levert taai brood en harde crackers op. We vonden de keus in supermarkten aan brood en (vega) beleg beperkt. We aten lekker vegetarisch bij niet-Finse restaurants: Nepalees, Indiaas, Chinees, burgertentjes. Chiquere restaurants hadden wel vega gerechten, maar in onze ervaring was de prijs-kwaliteitverhouding daarvan ronduit slecht. Lunchen is een betere optie voor een goede, redelijk geprijsde warme maaltijd. En pas op voor de Finse koffie: die is echt heel sterk.

Meren, eilanden en heel veel bos

Het is een cliché, maar je ontkomt er niet aan: Finland bestaat uit bossen en meren met eilanden. Bij de kust verandert dat in zee met beboste eilanden. Bos bedekt 75% van het landoppervlak van Finland, tegen 70% in Zweden. Veel is productiebos, maar er zijn prachtige nationale parken waar de natuur haar gang kan gaan. Wij bezochten de nationale parken Koli, Oulanka en Riisitunturi. Ze hadden alle drie goed aangegeven routes voor lange en kortere wandelingen. De weidse landschappen waren prachtig, net als de kloven met kolkende rivieren. 

Wapen je wel tegen de muggen. Opdringerige muggen in de bossen houd je met een spuitbus met deet redelijk op afstand. Lapland is berucht om zijn knutjes. Wij hadden er geen last van doordat het half juni nog vrij koud was. Bij hogere temperaturen zijn ze enorm hinderlijk. 

Finland is vrij vlak; er zijn geen echte bergen. Bijzonder is dat het land nog steeds aan het stijgen is. In de ijstijd was het bedekt met een laag ijs van drie kilometer dik. Nu die weg is, veert het land terug: de glacial rebound. Er ontstaan daardoor nieuwe eilanden. Die stijging heeft er ook voor gezorgd dat het enorme meer bij de stad Savonlinna afgescheiden werd van de zee. De nakomelingen van de zeehonden die daar nu leven zijn … meerhonden?

Cultuur

Helsinki heeft grootstedelijke allure met mooie art deco-architectuur, parken, pleinen, een jachthaven en groene buitenwijken. Je kunt er kunstmusea als Ateneum en Kiasma bezoeken. En winkelen, deels in overdekte winkelcentra. Andere steden die de moeite waard zijn: Turku, Tampere, Porvoo, Rovaniemi, Kuopio en Jyväskylä. Aan de westkust vind je charmante stadjes met Zweedse houten huizen. Zoals Rauma, waarvan het centrum UNESCO Werelderfgoed is.

Wie uitdagende trappen wil klimmen, kan terecht bij een paar grote, goed gerestaureerde middeleeuwse burchten: Olavinlinna in Savonlinna, kasteel Turku, kasteel Häme in Hämeenlinna en Kastelholm op Åland (een groep eilanden tussen Zweden en Finland in). Er zijn ook vestingwerken uit de recentere geschiedenis, zoals Suomenlinna voor de kust van Helsinki en Bomarsund op Åland. Ooit was dat de meest westelijke post van het Russische rijk, maar de vesting is nooit afgebouwd.

Meer informatie

visitfinland.com is het officiële toeristenportaal van Finland en biedt algemene reisinformatie, tips en ideeën voor vakanties.